Alkohol wymaga ograniczeń, ale prawo nie może blokować komunikacji biznesu

Przed wznowieniem prac senackich komisji nad nowelizacją ustawy o wychowaniu w trzeźwości Monika Czarniecka, specjalistka komunikacji i założycielka 100 PTS, zwraca uwagę na praktyczny wymiar przepisów dla małych winnic. Jak podkreśla, postulat utrzymania rozwiązań wprowadzonych poprawkami PSL nie oznacza sprzeciwu wobec ograniczania reklamy alkoholu. Chodzi o jasne rozgraniczenie reklamy i zachęcania do zakupu od informacji o wydarzeniach, kulturze i enoturystyce.

Sejm uchwalił ustawę 8 października. W przekazanym Senatowi tekście znalazł się zakaz reklamy i promocji napojów alkoholowych, a także przepisy dotyczące przekazów informacyjno-kulturalnych i wydarzeń enokulinarnych. Ustawa definiuje te ostatnie jako publiczne wydarzenia edukacyjne, enoturystyczne lub związane z turystyką kulinarną - na przykład festyny, targi, pokazy czy winobrania. Przewiduje przy tym warunki dotyczące komunikacji i degustacji; nie jest to ogólne zezwolenie na reklamowanie wina ani zachęcanie do jego kupowania.

„Jestem za ograniczaniem reklamy alkoholu, bo uważam, że jego nadużywanie jest poważnym problemem społecznym. Nie chciałabym jednak, żebyśmy każdą informację o lokalnym wydarzeniu winiarskim traktowali jak reklamę. Mała winnica musi wiedzieć, czy może zapowiedzieć festiwal, opowiedzieć o historii regionu albo zaprosić na wydarzenie łączące lokalną kuchnię i kulturę wina” - mówi Monika Czarniecka.

Jak dodaje, w rozmowach z przedstawicielami winnic słyszy przede wszystkim postulat jasnych reguł. Winiarze podtrzymują poparcie dla rozwiązań wprowadzonych poprawkami PSL i chcą, by Senat przyjął ustawę w brzmieniu, które je uwzględnia. Nie chodzi - jak zaznacza - o wyłączenie branży spod regulacji, lecz o pewność, jakie działania informacyjne i kulturalne są dozwolone.

„Z perspektywy komunikacji i rozwoju biznesu niejasne przepisy mogą prowadzić do autocenzury. Właściciel małej winnicy ma przede wszystkim pracę w gospodarstwie, produkcję i gości. Nie powinien przy każdej zapowiedzi wydarzenia zastanawiać się, czy nie narusza niejasnej granicy między informacją a promocją” - mówi Czarniecka.

W jej ocenie konsekwencje niepewności mogą wykraczać poza samą winnicę. Wydarzenia enoturystyczne angażują także gastronomię, lokalne noclegi, producentów regionalnej żywności i organizatorów turystyki. Przewidywalne zasady ułatwiają planowanie wspólnych przedsięwzięć; niepewność może zniechęcać małe podmioty do komunikowania oferty i udziału w wydarzeniach.

„W innej regulowanej branży - rynku aktywów cyfrowych - widziałam, jak polityczne przepychanki i niepewność prawa potrafią osłabiać polskie firmy i utrudniać im planowanie. To doświadczenie utwierdziło mnie w przekonaniu, że regulacje muszą być nie tylko uzasadnione, ale też zrozumiałe i możliwe do zastosowania. Jasne zasady służą zarówno przedsiębiorcom, jak i skutecznej ochronie interesu publicznego” - podkreśla.

Czarniecka zaznacza, że wolność wyboru powinna iść w parze z edukacją i odpowiedzialną komunikacją. Jej zdaniem Senat powinien utrzymać rozwiązania dotyczące ściśle określonych przekazów informacyjno-kulturalnych i wydarzeń enokulinarnych, nie osłabiając przy tym ograniczeń reklamy alkoholu.

Analizę uchwalonego tekstu opublikował również prawnik rynku napojów alkoholowych Radosław Froń na blogu „Paragraf w kieliszku”. To ekspercka interpretacja przepisów, a nie wiążąca wykładnia prawa; postępowanie legislacyjne nadal trwa. paragrafwkieliszku.pl

—

Monika Czarniecka

Ekspertka komunikacji w branżach regulowanych i założycielka 100 PTS, agencji specjalizującej się w PR polskiego winiarstwa. Od pięciu lat zajmuje się relacjami z mediami, komunikacją zmian prawnych, budowaniem pozycji ekspertów i prowadzeniem branżowych akcji medialnych.